سن آئليا (Aelia furcula)

سن آئليا Aelia furcula (Fieh.)

خانواده: Pentatomidae

 

اپلیکیشن آشنایی با آفات درختان

دانلود نرم افزار سم شناس

در بین گونه های جنس Aelia که جز آفات گندم محسوب می شوند، اهمیت اقتصادی Aelia furcula بیشتر است. این گونه در اكثر نقاطی كه سن گندم فعالیت دارد یافت میشود.

 

مشخصات سن آئليا :

طول بدن حشره کامل ۱۰-۸ و عرض آن در عریض ترین نقطه 3.8 – 5 میلی متر است، رنگ آن نیز در زمینه، زرد گاهی با نقشهایی در سراسر سطح پشتی بدن است. تخم ها بشکه ای و به رنگ گاهی روشن هستند.

سن آئليا Aelia furcula (Fieh.)

 

پراکنش میزبان ها و نحوه خسارت سن آئليا :

سن آیلیا تاکنون در همه مناطق ایران، به جز نواحی ساحلی استان های گیلان و مازندران و نواحی ساحلی خلیج فارس و دریای عمان و کویرهای ایران دیده شده است. این آفت در کشور ما به همه ارقام گندم، جو، یولاف و چاودار حمله می کند. گذشته از گیاهان فوق این حشره گروه وسیعی از سایر گونه های وحشی خانواده گندمیان و تعداد اندکی از گونه های خانواده مرکبان را نیز مورد حمله قرار می دهد. شيوه خسارت این سن نیز شبیه سایر سن هاست و از نظر شدت خسارت یکی از سنهای مهم زیان آور گندم به ویژه در نواحی دیم خیز غرب کشور و بعضی نواحی مرکزی مانند استانهای مرکزی و همدان به شمار می رود که در بعضی سالهای مناسب به صورت آفتی مهم خسارت زایی می کند.

 

زیست شناسی Aelia furcula :

Aelia furcula زمستان را در اماکن زمستانی، واقع در ارتفاعات و دامنه ها سپری می سازد. به طور معمول یک نسل در سال دارد ولی اگر شرایط غذایی فراهم باشد می تواند نسل دوم را نیز ایجاد کند. سن آئلیا مراحل تكاملی خود را به مدت 5-8 روز دیرتر از سن گندم آغاز می كند و به پایان می رساند و بر خلاف سن گندم دیاپوز اجباری نداشته و 20 درصد از جمعیت حشرات كامل نسل اول آن، نسل دومی را آغاز می كنند كه به دلیل در دسترس نبودن غذا و مناسب نبودن شرایط جوی، پوره های آن در نسل دوم با تلفات شدیدی مواجه می شوند. در برخی از زیستگاه های طبیعی، این سن نسل دوم خود را كامل می كند . این حشره در زیستگاه های طبیعی خود در ارتفاعات ضمن تغذیه از گیاهان وحشی به زاد و ولد می پردازد که در واقع ما خود سن آیلیا را مبدل به آفت نموده ایم زیرا با توسعه کشت گندم دیم در دامنه ها از یک طرف و تخریب مراتع از طرف دیگر این حشره به تدریج به گندم منتقل شده است. در بهار حشرات ماده پس از جفت گيری تخم های خود را به صورت دسته جات 16-10 عددی اغلب روی گياهان وحشی و گاهی روی ساقه و برگ گندم قرار می دهند.

 

کنترل سن Aelia furcula :

سن آئلیا دشمنان طبیعی متعددی از جمله زنبورهای پارازیتوئید تخم (خصوصآ Trissolcus grandis) و مگس های پارازیتوئید (خصوصآ Elomyia lateralis) دارد که می توانند سن آیلیا را به حالت تعادل در آورند.

مقایسه نحوه مختلف پارازیت شدن سن آیلیا توسط زنبورهای مختلف

تخم های سن Aelia furcular که به وسیله زنبورهای مختلف پارازیته شده اند به شرح سوراخ خروجی زنبورهای پارازیتویید ooencyrtus (راست) ، trissolcus (وسط) و gryon (چپ) ، (پوسته های خالی)

علت اصلی گسترش Aelia furcula به ویژه در سال های اخیر از بین بردن منابع تغذیه ای طبیعی آنها در زیستگاه های طبیعی از طريق چرای مفرط و بی رویه دام و توسعه روز افزون گندم دیم در ارتفاعات است بنابراین یکی از اصلی ترین و اساسی ترین اقدامات در جهت مهار سن آیلیا متوقف نمودن تخریب بیش از پیش مراتع و در صورت امکان احیای آنها از طریق کاشت گیاهان مرتعی در ارتفاعات به ویژه گونه های خانواده گندمیان است.

مبارزه شیمیایی:

استفاده از سموم زیر :

  • فنیتروتیون Ec 50% و 1 لیتر در هکتار
  • فنتیون Ec 50% و 1-1.2 لیتر در هکتار
  • تری کلروفن Sp 80% و 1.2 کیلو گرم درهکتار
  • دلتامترین EC 2.5 % و 300 سی سی در هکتار


دانلود فایل PDF


توضیحات

  • فرمت : PDF
  • حجم فایل : 1.07 مگابایت
  • تهیه شده در : سازمان تحقیقات و آموزش کشاورزی
  • سازنده PDF : شرکت کشاورزی و دامپروری سرافراز هزارمسجد


کانال تلگرام شرکت کشاورزی و دامپروری سرافراز هزارمسجد

فیسبوک توییتر گوگل + لینکداین تلگرام واتس اپ کلوب

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *