کرم برگخوار سبز برنج ( naranga aenescen )

کرم سبز برگخوار برنج

 Naranga aenescen (Moore)

خانواده :  (Lep., Noctuidae)


راهنمای سموم حشره کش


مناطق انتشار کرم برگخوار سبز برنج


کرم سبزبرگخوار برنج ( naranga aenescen ) ، اولین بارتوسط پازوکی درسال 1350 در مزارع برنج مازندران و سپس در سال1357 در گیلان مشاهده وگزارش شد.کرم سـبز بـرگخـوار بـرنج تـا سـال  1352در اســـتان گـــیلان بـــه عنـــوان یـــک آقـــت تلقـــی نمـــیگردیـــد، تـــا اینکـــه در سالهاي 1357تا 1359 بدلیل بالا رفتن جمعیت آن مورد توجه قرار گرفـت و بعـد از کـر م ساقه خوار برنج به عنوان آفت درجه دوم ظهور کرد. کرم سبز برگخوار بـرنج در بـسیاري از کشورهاي آسیایی از جمله ژاپن، ویتنام، فیلیپین، چین و هندوسـتان انتـشار دارد. در حـال حاضر این آفت در استانهـاي گـیلان و مازنـدران انتـشار دارد. خـرازي و علـومی 1363 و متعاقب آن موسوي 1364، علی نیا 1370 و جعفري خالجیري 1379مطالعات و تحقیقات را در زمینه بیولوژي کرم برگخوار سبز برنج انجام دادند، که بصورت بسته قابل استفاده ارائه میگـردد. امیـد دارم که مجموعه حاضر براي کشاورزان و بهره برداران کشاورزي مفید واقع گردد.


 

شکل شناسی


الف – حشره بالغ


حشرات بالغ کرم سبز برنج (پروانه) نرو ماده از لحاظ رنگ بال و انـدازه متفـاوت میباشند. شب پره هاي ماده به رنگ زرد مایل به نارنجی میباشند. بـالهـاي جلـوئی در هـر دو جنس با نوارهاي قرمز تا مایل به قهوه اي مورب قابل مشاهده اسـت مـوقعیکـه بـالهـا جمع میشوند این لکه ها در کنار هم قرار مـیگیرنـد و شـکل عـدد 8 را درسـت مـیکننـد. اندازه بدن افراد بالغ تا 20 میلیمتر میرسد. شب پره هاي نر به رنگ قهوه اي مایل به قرمـز و روي بالهاي جلویی داراي سه خط شکسته به شکل 8 بوده و طول بدن آن تـا 16 میلـیمتـر میرسد  .  طول عمر پروانه هاي ماده بین 1 – 13 روز و طول عمر پـروان هـاي نربین 1-9 روز متفاوت است.


 

شب پره کرم برگخوار سبز برنج


ب – تخم


تخمهاي naranga aenescen کـروي (پـخ) و داراي شـیارهاي عمـودي مـنظم کـه عمـدتاً در دو ردیف موازي درکنار هم روي برگ قرار داده میشوند. تخمهاي تـازه ابتـدا بـه رنـگ زرد لیمویی و دو روز بعد هاله قهوه اي رنگی در اطراف تخم را در بر میگیـرد کـه نـشانه رشـد جنین است. بعد از چند روز به شکل قهوه اي، ارغوانی تا بنفش تغییر رنگ میدهنـد. انـدازه تخم چهاردهم میلیمتر است . تحـمهـا یـک ردیفـه و تعـداد کمـی نیـز دو ردیفه که بین یک تا چهار عدد میباشد که اکثریت به صورت انفرادي و تعداد پنج و شش تایی بندرت مشاهده میشود.


 

ج – لارو


لاروهاي کرم سبز برگخوار برنج به رنگ سبز و داراي دو نوار سـفید رنـگ در قـسمت پهلویی و سر به رنگ سبز مایل به زرد میباشد. نوارهاي روشن در طول بدن و بخش پـشتی هم مشاهده است. در سنین لاروي پایین، تمامی لاروها داراي نـوار و درسـنین بـالا تعـدادی فاقد نوار میباشند. رنگ بدن در بین حلقه هاي شکمی روشن است. اندازه لاروهـاي کامـل تا 25 میلیمتر میرسد. تعداد پا هاي شـکمی لاروهـا کامـل نبـوده و بنـابر ایـن در زمـان راه رفتن پا هاي عقبی به پاهاي جلویی نزدیک شده و لارو به صورت وجبی حرکت مـیکنـد. لاروها در هنگام لارو رفتن در سطح برگ حرکات موجی دارند و بـه همـین دلیـل آنـرا Semilooper نیز مینامند . کرم سبز برنج 5 سن لاروي دارد.


تخم و لارو کرم سبز برگخوار برنج


 

د – شفیره naranga aenescen


شفیره هاي جوان به رنگ سبز روشن تا رنگ فهوه اي (زمستانگـذران) تبـدیل مـیشـوند


شفیره  Naranga aenescen (Moore)


 

زیست شناسی


کرم برگخوار سبز برنج را با نام نارانگا (Naranga) نیـز مـی شناسـند. ایـن حـشره از آفات درجه دوم در زراعت برنج محسوب میشـوند.کـرم برگخـوار سـبز بـرنج زمـستان را بصورت شفیره در غلاف و بقایـاي بوتـه هـاي بـرنج و یـا روي خـاک مزرعـه مـیگذرانـد. ازاواسط فروردین ماه تا اوایل اردیبهشت ماه حشرات کامل (پروانه) از شفیره هـاي زمـستان گذران خارج میشوند. زمان فعال شدن پروانه ها در استان گیلان در دماي 10 درجه سـانتی گراد میباشد. پروانه ماده یک روز پس از خروج از شـفیره بعـد از جفـتگیـري، آمـاده تخمریزي میشوند و قادرند، تخمهاي خود را در خزانـه روي بـرگهـاي بـرنج نـدرتاً زیـر برگ برنج در دو ردیف موازي قرار میدهند. تعداد تخم در هر دسته 3 تا 21 عدد میباشـد و هر حشره ماده تا200 عدد تخم میگـذارد. بهتـرین زمـان تخـمگـذاري دمـاي 25 درجـه سانتیگراد است. بعد از رشد جنینی و خروج لاروها از تخـم، لاروهـاي سـنین پـائین تـر بـا تکان دادن بوته هاي برنج به زمین ویا در سطح آب مزرعه افتاده و با حرکات کرمی شـکل، خود را به دیگر بوته هاي برنج میرساند.


در مرحله آخرلاروي، پس از کامل شدن به طرف نوک برگ حرکت مینمایند و ایـن لاروها در نزدیکی نوک برگ مستقر شده و نوک برگ را به طرف پایین خم و با ترشحت دهانی خود آن را به قسمت پایین تر برگ میچسبانند و دو طرف آنرا با تار مـسدود نمـوده و نوک برگ برنج را به صورت پیله در می آورند. لاروها در مرحله آخر پیله سـازي نـصف بدن خود را از پیله خارج و از دو طرف کناره برگ (قسمت پایین پیله) تغذیه میکننـد و بـا این عمل از پیله هاي برگی شکل که لارو در داخـل آن مـیباشـد  براي خود محفظه اي ساخته و درون آن به شفیره تبدیل میشود و نهایتاً از بـرگ جـدا و در سطح آب مزرعه شناور میشوند. بدین ترتیب این حشره قادر بـه جابجـائی بـوده و موجـب پراکندگی آفت میشـود. درعمـل پیلـه سـازي، بعـضی مواقـع رگبـرگ اصـلی کـاملا قطـع نمیشـود و در وزش بـاد در ناحیـه تغذیـه شـده شکـسته و روي بـرگ آویـزان مـیشـود و تعدادي از لارو نیز از کناره هاي برگ پایین پیله تغذیه نمیکنند و پیله برگـی در نـوک بـرگ بـاقی می مانند.


خسارت کرم برگخوار سبز برنج


تغذیه لاروها شب هنگام و ساعات مختلف روز صورت میگیرد. تـراکم ایـن آفـت در زیر درختها و نقاط سایه دار مزرعـه بیـشتر اسـت. ایـن حـشره در سـال 3 تـا 4 نـسل ایجـاد میکند. پرواز پروانه هاي نسل اول معمولاً در فروردین ماه ظاهر میگردد. پرواز پروانه هـاي نسل دوم آفت از اوائل خرداد ماه و در اواخر همین ماه به حداکثر خود میرسند. پروانه هـاي نسل سوم نیز از اوائل تیر ماه و همزمان با شروع نسل دوم کرم ساقه خوار نـواري بـرنج قابـل مشاهده است. در اواخر تیر ماه و گاهی اوائل مرداد ماه به حداکثر تراکم خود میرسند. در زمان فعالیت لاروهاي نسل سوم این آفت، اکثرگیاه بـرنج در مرحلـه ظهـور خوشـه بـوده و بوته ها برگ جدیدي تولید نمیکنند و تـراکم کرم سبز برگخوار برنج نیـز در طـی سـه نـسل افـزایش یافتـه و خسارت شدیدتري به گیاه برنج وارد میکند، دوره هر نسل تقریبـاً چهـار هفتـه طـول مـی کشد. کرم برگخوار به آفتاب حساس است و با تابش آفتاب و گرمی هوا به طـرف پـایین گیاه حرکت کرده واز فعالیت خسارتزاي آن کاسته شـده و از بـین مـیرود. بـراي وجـود این آفت کافی است در داخل مزرعه حرکت نمائید که این کار باعث چـسبیدن لاروهـا بـه لباس می گردد و یا با زدن تور حشره گیري می توان به وجود آفت در مزرعه پی برد.


 

میزبان:


کرم برگخوار سبزبرنج ازگونه هاي مختلف علـف هـرز سـوروف Echinochola spp  و Eleusine sp  تغذیه میکند


خسارت و اهمیت اقتصادي کرم سبز برگخوار برنج


لاروهاي تفریخ شده از تخم در نزدیکی نوک برگ و تعداد کمـی هـم نیـز در قـسمت قاعده برگ مسقر شده و از پارانشیم برگ تغذیه می کنند. لاروهـاي ایـن شـب پـره پـس از خروج از تخم ابتـدا از پارانـشیم بـین رگبـرگهـاي گیـاه بـرنج تغذیـه نمـوده، بطـوريکـه لاروهاي سن دوم کناره هاي برگ را خورده و بصورت کنگره اي تبدیل میشود و در سنین بالاتر و خسارت شدیدتر لاروها از دو طرف پـایین کنـاره هـاي بـرگ تغذیـه کـرده و فقـط رگبرگ اصلی آنرا باقی میگذارند. این آفت در اثر تغذیه از حاشیه و پهنک بـرگ باعـث اختلال در فرآیند فتوسنتز میگردد


 

مدیریت کرم سبز برگخوار برنج


الف – کنترل زراعی


کرم سبز برگخوار برنج ندرتاً باعث کاهش عملکرد میگردد و احتیاج به عملیات زراعی جهـت کنتـرل ایـن آفت نمیباشد، اما اگر جنانچه کودهاي ازته بـیش از مقـادیر توصـیه شـده در مـزارع بـرنج مصرف شود، شرایط براي رشد و نمـو لاروهـاي ایـن حـشره فـراهم مـی گـردد ودر نتیجـه تغذیه و خسارت آقت کرم برگخوار سبز برنج بیشتر خواهد شد.


 

ب – کنترل بیولوژیکی کرم برگخوار سبز برنج


یکــی از دشــمنان طبیعــی کرم سبز برگخوار برنج زنبــور پارازیتوییــد از جــنس Trichogramma و گونه T. brasicae میباشد. این گونه از گونـه هـاي غالـب مـزراع برنج استان گیلان بوده وتخمهاي این آفت را انگلی می کند. فعالیت این زنبـور تخـم هـاي نسلهاي دوم به بعد آفت را به میزان زیاد انگلی می نماید. از آنجـاییکـه پروانـه هـاي مـاده قسمت سایه مزارع برنج را براي تخمریزي نسبت به نفاط دیگر مزارع ترجیح مـی دهنـد بـه همان میـزان نیـز جمعیـت زنبـور(تخـمهـاي پارازیتـه شـده آفـت) در ایـن مکـان هـا بیـشتر میباشد . در ایران زنبور پارازیتوئید تخم به نـام T. rhenana و یک زنبور از خانواده Ichneumonidae با نـام علمـی Itoplectis naranga کـه لارو و شفیره این آفت را انگلی مـیکنـد، نیـز گـزارش شـده اسـت. ایـن زنبـور روي شـفیره هـاي زمستانگذران جمع آوري شده است. گزارش شده اسـت کـه درصـد پارازیتیـسم حاصـل از فعالیت این زنبور روي شفیره هـاي ایـن آفـت بـیش از 70 درصـد بـوده اسـت. هـمچنـین از مهمترین دشمنان طبیعی کرم سبز برگخوار برنج در مزارع برنج سن شـکاري Andralus spenedemis میباشد. پوره و حشرات بالغ این سن از لارو آفت مذکور تغذیه می نماید. این حشره مفید چند میزبانه بوده و پوره هاي سنین پـایین آن در روز 1-2 و سـنین بـالاي آن از 2-7 لارو آفت را از بین میبرند . در بعضی از منابع گونه زنبور پارازیتوئید دیگري با نام Apanteles ruficrus در مزراع برنج گزارش شده است،که لارو کرم سـبز برگخوار برنج را انگلی میکند. تعداد 3-5 عدد لارو این زنبور در داخـل بـدن لارو آیـن آفت تغذیه میکنند. بعد از پایان تغذیه که منجـر بـه متلاشـی شـدن بـدن لارو میشود ، روي سطح بدن لارومتلاشی شده و یا در نزدیکی آن پیله هاي بسیار کـوچکی ایجـاد کرده و تبدیل به شفیره میشود. حشره کامل زنبور بعد از پایان شفیرگی پیله را سوراخ و از آن خارج می گردد. این زنبور میتواند تا %80 لارو کـرم سـبز برگخـوار بـرنج و %12 لارو کرم ساقه خوار نواري برنج را نیز انگلی نماید


پوره های سن در حال تغذیه از لارو کرم سبز برگخوار برنج


از شــکاگرهاي دیگــر آفــت کرم برگخوار سبز برنج ،  ازسیرسـیرک ( Gryllus sp ) ، سوسک دراکــولا (Paederus fuscipes)، انواع عنکبوت ها که مهمترین آن Lycosa که در مزارع بـرنج و روي کرم ساقه خوار نواري برنج و سایر آفات پروانه اي نیز فعال هستند را می توان نام بـرد.


علاوه برحشرات مفید و عنکبوتهـا در مـزارع بـرنج از عامـل بیمـارگر حـشرات کـه روي لاروهاي سنین مختلف کرم سبز برگخوار برنج فعالیت دارند میتوان قـارچهـاي بیمـارگر بووریـا باسـیانا (Beauveria bassiana) ومتـاریزیوم  ( Metarhizium anizopliae ) را نام برد.


 

ج – کنترل شیمیایی کرم برگخوار سبز برنج


  • در سالهاي اخیر که سمپاشی علیه آفت ساقه خوار برنج صورت میگیرد قادر به کنترل کرم برگخوار سبز برنج نیز میباشد. چنانچه مبارزه شیمیائی ضرورت پیـدا کنـد (در صـورت طغیـان) از حشره کشهاي مجـاز مثـل فنیتروتیـون و فیپرونیـل 0.5 درصـد بـه مقـدار 1 لیتـر در هکتـار میتوان استفاده نمود.
  • در مزارعی که اطراف آن سـایه انـداز (درختـان یـا بناهـاي مـسکونی و غیـره ) موجـود می باشد، محل مناسب براي رشد و نمو سریع کرم برگخوار سبز برنج بوده و موجب طغیـان آن مـیگـردد، در این مکان ها توصیه میگردد که مبارزه شیمیایی بصورت لکه اي انجام پذیرد.
  • در صورت آلودگی مزرعه اي به کرم سبز برگخوار برنج ضرورت دارد از سمپاش هاي موتوري که داراي فشار باد میباشد استفاده گردد. به طوریکه حتـی در مقـادیر کـم حـشره کش(0.5 لیتر در هکتار) آن را کنترل میکند، زیرا فشار باد به همراه محلـول سـمی خـارج شده از سر لانس سمپاش باعث افتادن و مسمویت لاروهای کرم برگخوار سبز برنج شده و این لاروها دیگـر قـادر بـه حرکت نخواهند بود و تلف میشوند.



 

همچنین میتوانید با مراجعه به پستهای زیر سایر آفات برنج را نیز بررسی نمایید

کرم ساقه خوار برنج

زنجره سبز برنج

ملخ آسیایی

مگس خزانه برنج

سرخرطومی ریشه برنج

پروانه تک نقطه ای برنج

 


دانلود فایل pdf کرم برگخوار سبز برنج در کانال تلگرام شرکت سرافراز هزار مسجد


 

فیسبوک توییتر گوگل + لینکداین تلگرام واتس اپ کلوب

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *